Reklam
  • Reklam
YENİ TÜKETİCİ KANUNU HAKKINDA..
AYDIN AĞAOĞLU

AYDIN AĞAOĞLU

YENİ TÜKETİCİ KANUNU HAKKINDA..

19 Ağustos 2013 - 16:10 - Güncelleme: 19 Ağustos 2013 - 16:15

 

 

YENİ TÜKETİCİ KANUNU GECİKTİ... (1)

 
 

Yeni kanun tasarısında tüketici mağduriyetlerini önlemeye yönelik unsurların yanında önemli eksiklikler de bulunuyor. Bu konu nüfusun neredeyse tamamını ilgilendiren çok önemli bir husus olduğundan tek bir makaleye sığmayacak ve bölümler halinde değerlendirmelerde bulunacağız.

 

2012 yılında neredeyse bütün Tüketici Hakem Heyetleri bankalarla ilgili şikayetler yüzünden adeta tıkandı ve bankacılık dışındaki şikayetlere yeterince eğilemediler. Geçen yıl Hakem Heyetlerine gelen 446.054 başvurunun 263.428’i, yani yaklaşık % 59’u bankacılık işlemleriyle ilgiliydi. Bu yılın ilk dört ayında ise bu şikayetlerin oranı % 69’a ulaştı. Yani azalmadığı gibi artış gösterdi.

 

Üstelik bayram öncesi Başbakan Erdoğan da şehit ve gazi aileleriyle bir araya geldiği iftarda bu hususa değinerek, bankaların tüketicilerin sırtından abat olduklarını söyledi. O nedenle yeni kanunda bu sorunla ilgili mutlaka çözüm unsurları yer almalıdır.

 

Diğer yandan tüketicilerimizin günden güne bilinçlenmesi neticesinde ayıplı mal ve hizmet şikayetlerinde azalma görülürken, teknolojik gelişmeye ve abone sayısındaki artışa bağlı olarak cep telefonu, internet, uydu tv hizmeti gibi elektronik haberleşme sektöründen gelen şikayetlerin de arttığı görülmüştür. Bu sektörde düzenleyici kuruluş olan BTK Tüketici Hakları Daire Başkanlığı’nın son zamanlarda yaptığı düzenlemelerle tüketici şikayetlerinin azalacağı düşüncesindeyiz.

 

Kuşkusuz internet üzerinden, tv reklamları veya telefonla yapılan mesafeli satışlarda da tüketici mağduriyeti oldukça fazlalaşmıştır. Yeni kanunda cayma sürelerinin tüketici lehine uzatılması tüketici sorunlarını en aza indirecek, tüketici hak aramasını bildiği takdirde ürünü değiştirebilecek veya bedelini geri alabilecektir.

 
 

Önce tasarıda gördüğümüz eksiklikleri kısaca özetleyelim.

 
 
 

1- Ön ödemeli konut satışlarında kat irtifakı kurularak, tapuya tüketici adına tescili ve zilyetliğin devri halinde satıcının edimini yerine getirdiğinin var sayılması doğru değil. Mutlaka iskan belgesi de alındıktan sonraki zilyetliğin teslimi ön görülmeli. Çünkü kat irtifakı yapılan bina projeye aykırı inşa edilip, tüketiciye teslim edildikten sonra, aykırılığın tespiti ile belediye veya ilgili kurumlarca iskanına izin verilmeyebilir hatta yıkılabilir. Bu arada müteahhit firma da ortadan kaybolduysa tüketici çaresiz duruma düşebilir.

 

2- Tüketici kredilerinde 14 gün içinde koşulsuz cayma hakkı veriliyor ancak bu tarihten sonra cayıldığında erken ödeme cezası geliyor. (ilk bir yıl içinde cayarsa % 0,5 sonrasında % 1)
 

3- Tüzel kişiler yasanın korumasından yararlanamayacak. Böylelikle kamu kurumları, dernek, vakıf, okul, belediye, gibi kurumlar tüketici kanununa göre hak arama imkanından yoksun kalacak. 
 

4- Tüketici lehine verilen kararın iptali durumunda tüketici aleyhineavukatlık asgari ücret tarifesine göre vekalet ücreti ödenmesi söz konusu.
 

5- Sözleşmede hiç yer almayan ya da sözleşmede yer almasına karşın haksız şart niteliğinde olan şartlara dayanarak tüketiciden ücretleri tahsil eden bankalara bir önlem alınmıyor. Halen milyonlarca tüketicinin cebinde bulunan 56 milyon kredi kartının ücretsiz olacağına, yani yalın kart haline geleceğine dair bir düzenleme bulunmuyor.
 

6- EPDK, BDDK, BTK gibi üst kuruluşları çalıştırmaya dönük hükümler yok.
 

7- En önemlisi "Tüketicinin Tam Tazmini" yok, ben bu yasayı dinlemeyeceğim diyen ve sadece bu tavır nedeniyle tüketiciyi hırpalayan satıcının bunu tazmin   etmesini otomatiğe bağlayan ve hakem heyetlerine bu yetkiyi veren hükümlere yer verilmemesi büyük eksiklik.

 

8- Garanti süresinden sonra kullanım ömrü boyunca yedek parça ve servis hizmeti sunulmasına yönelik ifadeye rağmen, bunu yerine getirmeyen veya azami tamir süresini aşan servislere açık bir yaptırım bulunmuyor.

 

9- Tüketici Hakem Heyetlerinin talebine rağmen belge ve bilgi vermeyen tarafa karşı da Kanun bir yaptırım öngörmüyor.

 

10- Üründeki gizli ayıpla ilgili de bir süre belirtilmemiş. Örneğin; kullanım ömrü 10 yıl olan buzdolabında 9 yıl sonra gizli ayıp ortaya çıkarsa tüketici bedel iadesi veya ürünün yenisiyle değiştirilmesini talep edebilir mi.. açıklık yok.

 
 

Yeni Kanun Tasarısının oldukça yararlı, tüketici lehine adeta devrim gibi hükümleri de bulunuyor.

 
 

1- Eski yasada ayıplı ürün ve hizmet için 30 gün olan cayma süresi 6  aya çıkarılıyor ve garanti süresi içinde bir daha arızalandığı takdirde seçimlik hakları doğmuş olacak. Yani ürünü iade edebilecek.

 
 

2. Ön ödemeli konut satışlarında, yapı ruhsatı alınmadan satış yapılamayacak ve satış sözleşmesi noterde düzenlenip, tapuya da kayıt edilecek. Ayrıca 14 gün zarfında da cayma hakkı bulunuyor.

 
 

3- Tüketici Kredisi, kapıdan ve mesafeli satış, devre tatil ve devre mülk işlemlerinde 14 günlük cayma hakkı getiriliyor.

 
 

4. Aboneliklerin sonlandırılması kolaylaştırılıyor.

 
 

5- Taksitli satışlarda da 7 gün zarfında cayma hakkı getiriliyor.

 

Şu anda TBMM Genel Kurulunda öncelikli görüşülecek kanunlar arasında bekleyen tasarının meclis tatilinden hemen 2013 Sonbaharında yasalaşması bekleniyor.

(Devam edecek..)

 

AYDIN AĞAOĞLU

aydin.agaoglu@ekonomikibris.com

Son Yazılar