İktisatbank'tan günlük ekonomi analizi!

Kıbrıs ekonomisi için döviz kurunda yaşanan gelişmeler büyük önem taşıyor. Peki yeni beklentiler neler ve ekonomi gündeminde neler var? İktisatbank Hazine Grup Müdürü Emre Değirmencioğlu yorumladı...

 

İktisatbank Günlük Piyasa Analiz ve Yorumu 05/06/2018 – Salı
 

Dün Türk Mali piyasalarının gözü Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı Mayıs ayı enflasyon rakamlarında idi  Net enerji ithalatçısı olan Türkiye’de küresel olarak yükselen enerji fiyatlarını yarattığı baskı bir tarafta, ara mal ithalatını yarattığı kur geçişkenliği ise diğer tarafta tüm çıplaklığı ile Mayıs ayı enflasyon rakamlarında kendisini gösterdi  Her ne kadar enflasyonun yüksek geleceği beklense de, gerçekleşme ardından piyasa tepkisi göreceli olarak sakin kaldığını söyleyebiliriz. TCMB’den Perşembe günü sonuçlanacak olağan Para Politikası Kurulu toplantısından beklenen faiz artırımı hafif de olsa Türk Mali piyasalarını dün destekledi   Her ne kadar ara toplantı ve sadeleştirme adımı ardından yeni bir faiz hamlesine tam olarak ihtimal vermesek de, piyasa beklentisine göre TCMB’den Perşembe günü 50-100 baz puan arasında bir faiz artırımı bekleniyor. Bu yönde bir gerçekleşme kur üzerinde aşağı yönlü bir etki doğurabileceğini düşünüyoruz  Enflasyon ile ilgili aşağıda her ne kadar detaylı analiz yapsak da, genel olarak enflasyon görünümünün olumsuz olduğunu söylemek gerekiyor. Kontrol edilebilir enflasyon olarak görülen çekirdek enflasyon 6 aydır manşet TÜFE enflasyonun üzerinde seyrediyor. Öte yandan, üretici cephesine yansıyan enflasyonun tüketici cephesine yansıyan enflasyonun kabaca 8 puan üzerinde olması, bir noktada enflasyonun TÜFE’ye de yansıyacağı anlamı taşıyor. Basit bir anlatımla, Mayıs ayı itibariyle oluşan TÜFE ile ÜFE arasındaki 8 puanlık farkı şirket karlarında erime olarak okumak gerekiyor  USD/TL kuru, enflasyon verisi öncesi, derinliğin az olduğu sabahın ilk saatlerinde son dönemlerde olduğu üzere dengesiz bir seyir izleyerek kısa bir zaman diliminde 4,68 seviyesine varan bir yükseliş kaydetmesi ardından yüksek gelen enflasyon ile 4,59’lu seviyelere kadar geri çekildi  Notumuzu indirme konusunda Moodys’in açıklamaları ve Fitch’in 25 Türk bankasını “negatif” izlemeye aldığını haberi öncesinde Bankacılık endeksine geçen hafta görülen oldukça sert satışlar ardından dün tepki alımları görsek de, kazanımlar maalesef korunamadı  Faiz cephesinde ise, 2 yıl vadeli gösterge bileşik faiz kan kaybını dün de sürdürerek % 17,83 seviyesinden günü tamamladı  Biraz da yurtdışı piyasalara bakalım…  Geçen haftanın büyük bölümünde İtalya krizini piyasaları meşgul etti. Hükümet kurma çalışmalarına paralel CDS ve faiz çılgın seviyelerden bir miktar da olsa gerileme kaydederken, ekonomik ve siyasi belirsizlikler korunmaya devam ediyor  Trump’ın Avrupa Birliği, Meksika ve Kanada’dan ithal edilen çelik ve alüminyum için gümrük vergisi getirmesi ile kafalar yurtdışında da karşılık. Ticaret savaşı kaygıları bir artıp bir azalırken, ABD'den gelen kuvvetli makro ekonomik verilerin yardımı ile Amerikan teknoloji endeksi Nasdaq dün tarihi zirvenin kıyısında kapanışı yaptı (!)  Bugün tüm dünyada açıklanacak hizmet sektörü PMI rakamları ile ABD’de hizmet sektörü ISM endeksi takip edilebilir  Haziran ayına başlamamız ile yavaş yavaş yaz aylarının sıcaklığını da hissediyoruz. Dilerim ki, aynı sakinlik finansal piyasalara da yansısın keza İngilizcesi “unknown unknow” olan “bilmediğimiz bilinmeyenler” nedeniyle “belirsizlikler” hat safhada. Elle tutulur bir yorum yapmak her geçen gün daha da zor bir hal alıyor

 
TÜİK enflasyon rakamlarını açıkladı
 
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Mayıs ayı enflasyon rakamlarını açıkladı
Buna göre, Mayıs ayında aylık TÜFE enflasyonu piyasa beklentisi olan % 1,45’in üzerinde % 1,62 artış kaydetti
Bu sonuçla birlikte yıllık TÜFE enflasyonu % 12,15 oldu. Detaylara baktığımız zaman ana harcama grupları itibarı ile 12 alt grubun tamamında aylık bazda fiyat artışı görüyoruz 
Ramazan etkisi ile gıda fiyatları % 1,45 artış kaydederken, kur geçişkenliği ve enerji fiyatlarının yardımı ile ulaştırma kalemi % 2,32 ; giyim ve ayakkabı fiyatları % 5,21 artış kaydetti
Çekirdek göstergelere baktığımızda ise, C tanımlı endeks aylık bazda % 1,70 artış kaydederek yıllık bazda % 12,64 seviyesine yükseldi. Çekirdek enflasyonun son 6 aydır manşet TÜFE enflasyonun üzerinde seyrettiğini not etmek gerekiyor
Üretici cephesine yansıyan enflasyonda durum daha da kaygı verici. Yurt içi üretici fiyatları (ÜFE) Mayıs ayında % 3,79 gibi korkutucu bir artış kaydederken, yıllık ÜFE enflasyonunu (2003 yılından bu yana en yüksek) % 20,16 seviyesinde gerçekleşti
Genel görünüm itibarı ile enflasyonun ne kadar olumsuz olduğunu söylemeye gerek görmüyorum. Özellikle, üretici cephesine yansıyan enflasyonun bir noktada TÜFE’ye yansıması da kaçınılamaz görünüyor 
Enflasyonda zorlu dönemece girmiş durumdayız. Geçen senenin yaz aylarının düşük baz etkisi göz önüne alınırsa (Haziran % - 0,27 ; Temmuz % 0,15 ; Ağustos % 0,52) hali hazırda sıkıntılı bir tablo sergileyen enflasyon cephesinde ilave yükselişlerin yolda olduğunu söyleyebiliriz
Bu bakış açısı ile, TÜFE enflasyonunun yakın bir gelecekte % 14 – 15 aralığına yaklaşabileceğini ön görüyoruz.

Kaynak: TÜİK

 
GBP/USD paritesinde sert geçen Mayıs ayı ardından Haziran’da yaralar sarılabilir mi?
 
Sterlin dolar karşısında Mayıs ayını % 3,4 değer kaybı ile tamamladı. Mayıs aylarının genellikle Sterlin açısından sıkıntılı bir ay olduğu belirtmiştik. Haziran aylarına baktığımızda ise, Mayıs ayının hırpalayıcı etkisi ardından genellikle değer kazanımlarının fazla olduğunu görüyoruz. Son 17 senenin Haziran aylarına baktığımızda, 12 ayın Sterlin lehine sonuçlandığını görüyoruz. 

GBP/USD paritesine teknik olarak yaklaşırsak, 1,5020 – 1,1450 arasında (Brexit öncesi en yüksek ve en düşük) düzeltme seviyelerinin önemli bir durağı olan 1,3236 seviyesinin (% 50 düzeltme) altında haftalık kapanış yapamayan Sterlin dün 1,3398 seviyesine kadar yükseliş kaydetti. Güç göstergelerinden yavaş Stakastik de dip bölgede alım sinyali verdiğini görüyoruz. Dolara karşı Sterlin’in Mayıs ayında yaşadığı sert satışlar ardından bir nebze de olsun Haziran’da soluklanabileceğini düşünüyoruz. 1,32 zarar kes emri ile takip edilebilir.

Kaynak: Reuters

 

KKTC'de enflasyon kükredi

KKTC Devlet Planlama Örgütü’nün (DPÖ) açıkladığı verilerine göre, KKTC’de enflasyon Mayıs ayında bir önceki aya göre % 3,65 ; bir önceki yılın Aralık ayına göre % 8,91 ; bir önceki yılın aynı ayına göre % 16,78 artış kaydetti

İthalat odaklı bir ekonomiye sahip KKTC’de bir tarafta dünyada yükselişe geçen petrol fiyatları, diğer bir tarafta ise Türk Lirası'nda devam eden soluksuz değer kaybının etkileri tüm çıplaklığı ile kendisini gösteriyor

Bu bağlamda, enflasyonun adeta kükrediğini ve neredeyse son 10 yılın (Kasım 2008 % 16,9) en yüksek enflasyon rakamı ile karşı karşıya olduğumuzu görüyorum

Enflasyonun alt kalemlerine baktığımızda, 12 ana grubun tümünde yükseliş yaşandığını not etmek gerekiyor

Bir önceki aya nazaran, lokanta ve hoteller kaleminde % 8,8 , eğlence ve kültür kaleminde % 6,02 ; enerji fiyatlarının küresel olarak yüksek seyir ve kur geçişkenliği ile konut, su, elektrik, gaz ve diğer yakıtlar kaleminde ise % 5,78 yükseliş görülüyor

Enflasyon rakamlarına biraz da magazin tarafından yaklaşırsak:

Fiyat en fazla artış gösteren çiçek lahanası %75 , limon %60 , marul % 58 olurken ;  fiyatı en çok düşen salatalık % 56 ve dolmalık biber % 49 ve karpuz % 43 olmuş

Kapsanan en ağırlıklı 40 maddeye baktığımızda ise, Hellim fiyatı % 16, Elektrik Faturası % 15,4 , Tatil amaçlı turlar ise % 15 artış kaydetmiş

Bir tarafta Türk Lirası'ndaki değer kaybının gecikmeli etkisi, diğer tarafta ise petrol fiyatlarının yüksek seyri (kontrat etkisi) ve beraberinde geçen senenin düşük baz etkisi göz önüne alınırsa (Haz 2017 % 0,68 ; Tem 2017 % 1,50 ; Ağustos 2017 % 0,42 ve Eylül % 0,51) enflasyonda zirvenin henüz görülmediğini ve yükselişin devam edeceğini söyleyebiliriz .